Urk weet zich, net als de Galliërs in de verhalen van Asterix en Obelix, omringd door een bedreigende buitenwereld. In dit geval gaat het niet om de ambities van de Romeinen, maar om de komst van honderd windmolens voor de kust van hun mooie dorp.
Het plan en de plek staan inmiddels politiek vast. Maar volgens gedeputeerde Bliek-de Jong kunnen de betrokken Urkers nog inspreken. Maar wat kun je in zo’n geval eigenlijk nog bereiken?
In de praktijk draait het grofweg om drie – met elkaar te combineren – onderwerpen; een betere inpassing in het landschap, de juridische kwaliteit van de besluitvorming en compensatie voor – in dit geval – het leed dat de Urkers wordt aangedaan.
De inpassing van het windmolenpark in het landschap is vanwege de protesten uit Urk inmiddels licht verbeterd: zeven van de honderd windmolens zijn uit het plan geschrapt.
De juridische kwaliteit van de (aanstaande) besluitvorming is het boeiendst. De praktijk leert dat de initiatiefnemer regelmatig de wettelijke grenzen opzoekt. Dat is soms ronduit (bestuurlijke) kwaaiigheid, maar meestal vanwege de vraag hoe de wet moet worden geïnterpreteerd. Daar zitten de kansen voor de procederende burger en de risico’s voor de plannenmakers. In dit geval zijn de regels over de bescherming van het IJsselmeer als Natura 2000-gebied hét pièce de résistance. Velen zullen in rechte betogen datdit unieke natuurgebied onacceptabel veel schade wordt toegebracht.
Compensatie bij grootschalige projecten speelt op twee niveaus: op wettelijk niveau is er een planschaderegeling voor direct omwonenden en eventueel natuurcompensatie. Maar er is nog een tweede, subtieler niveau. Dit zijn, wat ik maar noem, de zachte ‘compensatie’-maatregelen. Een ander actueel ‘nationaal project’, de Bergermeer gasopslag, biedt hiervan goede voorbeelden. Daar worden, in ruil voor medewerking en om de pijn te verzachten, achter de schermen door de initiatiefnemer allerlei wensenlijstjes van betrokken gemeenten en andere betrokkenen vervuld.
Variërend van het financieren van een nieuwe ontsluitingsweg waar nooit geld voor was, tot het sponsoren van de plaatselijke sportclubs. Ik ben benieuwd wat de Urkers hier uit weten te slepen!
Aan de slag dus maar weer, het nuttigen van een kommetje toverdrank kan hier behulpzaam zijn..
