De schrijfmachine en de kantoorcomputer ontketenden allebei een informatierevolutie. Beide revoluties leverden ons een grote tijdswinst op. Maar er is een belangrijk verschil: de computer slurpt energie, in tegenstelling tot de typemachine.
De schrijfmachine ontketende een ware informatierevolutie rond het begin van de twintigste eeuw. Typen gaat ongeveer vijf keer sneller dan schrijven met een pen. Bovendien produceert een schrijfmachine een vlot leesbare tekst. Voor het kopiëren van documenten waren de voordelen nog groter. Voor de Industriële Revolutie kon een document alleen maar worden gekopieerd door het opnieuw met de hand te schrijven. Door carbonpapier in een schrijfmachine te stoppen, konden echter tot tien identieke documenten tegelijkertijd worden gemaakt.
Energieverbruik
De kantoorcomputer verscheen in de jaren 1960 en raakte ingeburgerd tijdens de jaren 1980. Net zoals de schrijfmachine ontketende de computer een ware informatierevolutie. Tekst kan worden aangepast alvorens hij op papier verschijnt, wat opnieuw tot een belangrijke tijdwinst leidt. Het aantal kopieën is bovendien onbeperkt. Maar op het vlak van energieverbruik zijn er belangrijke verschillen tussen de eerste en de tweede informatierevolutie. Ondanks de veel hogere schrijfsnelheid bleef de schrijfmachine een volledig door menselijke spierkracht aangedreven apparaat, net zoals de pen. De productie van een schrijfmachine kostte weliswaar energie, maar gezien de zeer lange levensduur van de machines kon die over decennia worden verdeeld.
Tegenover de extra tijdwinst die door de computer wordt geleverd, staat echter een zeer hoog energieverbruik. Ten eerste kan een computer niet werken zonder elektriciteit – en hetzelfde geldt voor de printer. Ten tweede kost de productie van een computer erg veel energie, terwijl de levensduur ervan veel korter is dan die van een schrijfmachine. Bovendien is de computer intussen continu verbonden aan het internet, waardoor het energieverbruik nog verder stijgt. De tweede informatierevolutie kwam er dus ten koste van een veel hoger energieverbruik.
Digitale schrijfmachines
Moeten we dan terug naar de schrijfmachine? Niet noodzakelijk. Er bestaan een aantal apparaten die het beste van schrijfmachine en computer combineren. Deze toestellen, zoals de Freewrite, de Casiowriter en de Alphasmart, hebben een groot toetsenbord maar een klein schermpje dat gelijkt op dat van een elektronische rekenmachine. Ze zijn gemaakt om lang mee te gaan en verbruiken veel minder elektriciteit: de Alphasmart heeft slechts 0,01 watt nodig. Tekst kan op het scherm worden bewerkt, maar in tegenstelling tot een computer is er geen internetverbinding.
Duurzaamheid is niet de enige troef van deze “digitale schrijfmachines”. Een groot voordeel is dat het schrijfproces niet wordt onderbroken door e-mails, nieuwsberichten, of de gewoonte om snel iets op te zoeken – en vervolgens uren te verdwalen op het internet. Deze machines maken een echte computer niet overbodig, maar ze kunnen het gebruik ervan wel beperken.
