Een reeks recente onderzoeken laat zien dat het verschil tussen windenergie en fossiele brandstoffen toch niet zo fundamenteel is als we denken.
Er zijn twee redenen waarom we windturbines op grote schaal willen inzetten. Ten eerste heet wind een hernieuwbare en onuitputtelijke brandstof te zijn terwijl olie, gas en steenkool in de toekomst dreigen op te raken. Ten tweede produceren windturbines geen CO2, terwijl fossiele brandstoffen het klimaat verstoren. Een reeks recente onderzoeken laat evenwel zien dat het verschil tussen windenergie en fossiele brandstoffen toch niet zo fundamenteel is als we denken.
Om te beginnen blijkt dat het wereldwijde potentieel van windenergie fors wordt overschat. De gebruikelijke methode voor het berekenen van het potentieel van windenergie houdt geen rekening met het feit dat de wind die door de eerste windturbine uit de lucht wordt gehaald, niet meer door de tweede windturbine kan worden gebruikt. Hou je daar wel rekening mee dan kan windenergie op land slechts een effectief vermogen van 18 tot 34 terawatt (TW) leveren, in plaats van de nu gehanteerde 72 TW. Sommige onderzoeken houden het zelfs bij een maximum potentieel van 1 TW – wat overeenkomt met slechts 6 procent van het wereldwijde energieverbruik.
Bovendien blijkt dat het benutten van die volledige maximale capaciteit aan windenergie (34 TW) een even grote invloed op het klimaat zou hebben als een verdubbeling van het CO2-gehalte in de atmosfeer. Er treden ingrijpende veranderingen op in temperatuur, neerslag, wolkenvorming, windsnelheid en luchtdruk. Dat zelfs het plaatsen van miljoenen windturbines zo’n grote impact heeft, terwijl ze slechts een minieme hoogte bereiken in de atmosfeer, lijkt op het eerste gezicht onwaarschijnlijk. Maar het klinkt ook bijzonder onwaarschijnlijk dat een stijging van het CO2-gehalte van 280 naar 391 deeltjes per miljoen deeltjes in de atmosfeer (van 0,00028% naar 0,00039%) een opwarming van het klimaat veroorzaakt. Toch is dat blijkbaar zo.
Dit alles wil niet zeggen dat we moeten stoppen met het plaatsen van windturbines. We zijn nog erg ver verwijderd van de grote aantallen windturbines die in de studies worden gehanteerd. Wel laten de onderzoeken zien dat windturbines niet de mirakeloplossing zijn waar velen ze voor houden. Een levensstijl gebaseerd op fossiele brandstoffen kan je niet zomaar overplanten naar een op windenergie draaiend systeem. Een forse energiebesparing is noodzakelijk als we willen overschakelen naar hernieuwbare energiebronnen.
