• Spring naar de hoofdnavigatie
  • Door naar de hoofd inhoud

Down To Earth Magazine

Groene journalistiekUitgave van Vereniging Milieudefensie

Zoek op de site

  • Home
  • Onderwerpen
    • Biodiversiteit
    • Energie
    • Landbouw & voedsel
    • Mensenrechten
    • Milieu
    • Economie
    • Politiek
  • Rubrieken
    • Interview
    • In actie
    • Doe het lekker zelf
    • Opinie
    • Boeken en films
    • Samen eten
    • Columns
  • Magazines
  • Word abonnee
  • Over ons

Home > Magazines > Het product milieustrijd

Het product milieustrijd

door Freek Kallenberg - 23 februari 2013

Is de ‘groene economie’ de oplossing voor het klimaatprobleem, of een methode van het kapitalisme om de milieucrisis te transformeren in brandstof voor een nieuwe periode van economische groei? Het laatste, moet je concluderen na het lezen van ‘De mythe van de groene economie’.

De Franse cineast en situationist Guy Debord beschreef in 1967 in De Spektakelmaatschappij al hoe het kapitalisme niet alleen elke wens en verlangen, maar ook elk verzet weet om te zetten in een product dat vervolgens met veel winst wordt verkocht. In navolging van Debord’s analyse is de opkomst van het neoliberalisme wel beschreven als een antwoord van het kapitalisme op het verzet van de hippies en andere protestbewegingen die fulmineerden tegen de beklemmende patriarchale machtsverhoudingen en pleitten voor meer vrijheid, ontplooiing en creativiteit. Met als gevolg dat we ons nu ook in onze vrije tijd creatief kapot consumeren. Vrijheid, blijheid, kassa!

De ecologische en sociale gevolgen van dit project zijn inmiddels bekend. Ook bij bedrijven en overheden die nu erkennen dat het anders moet en de mond vol hebben van de transitie naar een groene en duurzame economie. Maar de Leuvense wetenschappers en milieuactivisten Anneleen Kenis en Matthias Lievens laten in dit helder geschreven en goed gedocumenteerde boek overtuigend zien dat die groene economie helemaal niet zoveel anders is. Strategieën en maatregelen zoals ‘groene’ productietechnieken, handel in emissierechten, certificering, of de Green Deal, blijven gevangen in de logica van het kapitalisme, van meer produceren om meer winst te maken. Het is een verdere ‘vermarkting’ van de aarde én het groene gedachtegoed.

Een duurzame maatschappij vereist echter minder markt. Geen kwantitatieve groei van steeds meer producten maar een kwalitatieve groei van meer vrije tijd, meer cultuur, meer menselijke relaties, kortom meer kwaliteit van leven. Hoe deze omslag te realiseren weten de auteurs niet precies, hiervoor geven ze slechts enkele summiere aanzetten. De kracht van het boek zit vooral in de overtuigende kritiek op zowel het fossiele-brandstoffenkapitalisme als het concept van de groene economie, dat inmiddels ook door een aantal milieuorganisaties wordt omarmd.

Dat betekent niet dat deze milieuorganisaties, noch groene liberalen en ‘verantwoorde ondernemers’ nu de hoofdvijand zijn. Wel dat het noodzakelijk is een eigen strategie te ontwikkelen die naast ecologie ook democratie en sociale rechtvaardigheid omvat en breekt met het kapitalistische groeidenken. Alleen zo kunnen we voorkomen dat onze strijd voor het milieu als product aan ons verkocht gaat worden, terwijl de aarde steeds verder opwarmt.

De mythe van de groene economie. Valstrik, verzet en alternatieven. Anneleen Kenis & Matthias Lievens. Uitgeverij Jan van Arkel, 2012. Paperback, 336 pag’s. ISBN 978-90-6224-523-9. Prijs €17,95

Kom op de mailinglijst

Schrijf je in voor de D2E nieuwsbrief

Categorie: Leestips Verschenen in: Down to Earth 15 (febr 2013)

Freek Kallenberg

Freek Kallenberg

Freek Kallenberg is redacteur van Down to Earth.

  • Volg Freek Kallenberg op Twitter @FreekD2E
  • freek.kallenberg@downtoearthmagazine.nl
  • Alle artikelen van Freek Kallenberg op Down To Earth Magazine

Gerelateerde berichten

Leestips

De wereld genezen

De wereld is ziek, en daar zijn religieus fanatisme, de economische crisis en de opwarming van de aarde slechts symptomen van, zo stelt de internationale bestsellerauteur Frédéric Lenoir in zijn nieuwe boek. Oorzaken? De breuk met de natuur en de mechanistische, op winst gerichte logica.
Leestips

Crisisbesef

Terwijl het klimaat in rap tempo verandert en het verlies aan biodiversiteit gestaag doordendert, doen wij alsof er niets aan de hand is. De economische crisis, die is lastig. Maar over de ecologische crisis maken we ons nauwelijks zorgen. Hierover interviewde Sjef Staps 24 prominente personen uit milieubeweging, politiek, wetenschap, bedrijfsleven en overheid.
Leestips

Machteloze consument

Materiële welvaart maakt niet gelukkig, zo stelt de aan het Wetenschappelijk Bureau van GroenLinks verbonden publicist Pepijn Vloemans in de onlangs verschenen Survivalgids voor het consumptieparadijs. Als die nieuwe broek, cd, auto of ander goed eenmaal is aangeschaft, is de lol er volgens hem snel af.
Leestips

Genoeg eten voor iedereen

Op uitputtende wijze beschrijft Heel de wereld de individuen, initiatieven en organisaties die wereldwijd werken aan een omslag naar een agro-ecologische landbouw die kringlopen herstelt en genoeg voedsel levert voor iedereen.

Milieudefensie, we kunnen niet wachten

Down to Earth is een uitgave van Vereniging Milieudefensie

Willem Fenengastraat 19-23
1096 BL Amsterdam
redactie@downtoearthmagazine.nl

Klantenservice

service@milieudefensie.nl
020 6262 620 (ma-do 9.30-16.30)

Direct naar

  • Over ons
  • Word abonnee
  • Disclaimer
  • Privacy en cookies

Socials

  • Facebook
  • LinkedIn
  • RSS

Nieuwsbrief

  • Nieuwsbrief