De waanzin voorbij: cultuur moet fossielvrij zijn

Vrijdag 16 september protesteerden zes mensen van Fossil Free Culture (FFC) bij het Van Gogh Museum tegen de volgens de actiegroep irrationele samenwerking tussen het museum en Shell. FFC, waaraan Down to Earth in haar jongste nummer een artikel wijdde, is het eerste artiesten-activistencollectief in Nederland dat met kunst protesteert tegen de grote fossiele vervuilers van het bedrijfsleven. Het protest tegen het ‘Partners in Science’-programma van het Van Gogh Museum was hun eerste actie.

Diagnose

Om 2 uur betraden vier mannen, gekleed als ziekenhuispatiënten, de entreehal van het museum. Eén patiënt voerde een met zwarte vloeistof gevuld infuus met zich mee. Anderen leden aan petroleumvergiftiging of huilden zwarte olietranen. De titel van de performance, ‘De waanzin voorbij’, is geïnspireerd op de tentoonstelling ‘De waanzin nabij. Van Gogh en zijn ziekte’ die momenteel in het museum te zien is. Ook de folders die werden uitgedeeld aan museumbezoekers leken sterk op de tentoonstellingsbrochure van het Van Gogh Museum.

Die tentoonstelling wil Van Goghs geestesziekte in beeld brengen, inclusief de vele diagnoses die door de jaren heen zijn gesteld. FFC bracht met haar performance een eigen diagnose naar voren: “Shells activiteiten zijn giftig en destructief voor al het leven op aarde. Met het ‘Partners in Science’ programma helpt het Van Gogh Museum Shell bij het creëren van de illusie dat het bedrijf een positieve bijdrage aan de maatschappij levert. In werkelijkheid is het gebruik van fossiele brandstoffen veroorzaker nummer één van klimaatverandering en leidt het tot de uitputting van ons ecosysteem. Als kunstenaars willen wij niet dat ons beroep wordt gebruikt als onderdeel van een PR campagne voor één van de meest vervuilende bedrijven ter wereld.” Wat Shell volgens de actievoerders wel moet doen? “Een groot deel van de fossiele voorraden gewoon in de grond laten zitten.”